Μάτια υγρά και πλήρη από εικόνες και παραστάσεις, καρδιές γεμάτες φτρερουγίσματα, συναισθήματα, θύμησες, κατάνυξη, γλέντι, χορός και μεγάλη ικανοποίηση των ανθρώπων του χωριού χαρακτήρισαν όλες τις ημέρες των γιορτών, Μνήμης και Τιμής για τη συμπλήρωση 100 χρόνων από τον ξεριζωμό των Καστανεών από την Ανατολική Θράκη, την προσφυγιά και τη δημιουργία του σημερινού χωριού.
Οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν το απόγευμα της Τετάρτης 14 Αυγούστου με τον Μέγα Πανηγυρικό Αρχιερατικό Εσπερινό στον Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου των Καστανεών, χοροστατούντος του Σεβασμιώτατου Μητροπολίτη Πολυανής και Κιλκισίου κ. Βαρθολομαίου. Ακολούθησε η περιφορά της παλαιάς εικόνας της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στους δρόμους του χωριού. Κατά τη διάρκεια του Εσπερινού ο Σεβασμιώτατος προβίβασε τον εφημέριο του ναού πατέρα Βασίλειο Κουντουρίδη σε πρωτοπρεσβύτερο της Ιεράς Μητροπόλεως.
Παρόντες ήταν ο Δήμαρχος Κιλκίς Δημήτριος Κυριακίδης, ο Αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων Αιμίλιος Νικολαϊδης, ο Πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Θεόδωρος Εμμανουηλίδης και πλήθος πολιτών.
Το πανηγύρι που ακολούθησε στη μεγάλη πλατεία ήταν διασκεδαστικό, απολαυστικό, γεμάτο συγκίνηση, αγκαλιές, φιλιά, γέλια, φωτογραφίες από τις συναντήσεις Καστανιωτών, αρκετοί εκ των οποίων ήρθαν από μακριά ή συναντήθηκαν μετά από πολλά χρόνια.
Το γλέντι κράτησε μέχρι το πρωί, τη στιγμή που στην αυλή της εκκλησίας είχε ήδη αρχίσει να βράζει το κρέας για το κουρμπάνι της επόμενης μέρας.
Η λειτουργία της Παναγίας στις 15 Αυγούστου ήταν κατανυκτική και απετέλεσε επίσης ένα σημείο συνάντησης. Στη συνέχεια μοιράστηκε το Κουρμπάνι και ακολούθησε επίσκεψη των Καστανιωτών στο ανανεωμένο και φρεσκοβαμμένο Σχολείο τους στο οποίο συγκεντρώθηκαν πάρα πολλά παλιά αντικείμενα και δημιουργήθηκαν γωνιές των παλιών σπιτιών όπως σαλόνι με τα μιντέρια, κρεβατοκάμαρα με ξύλινη κούνια μωρού κλπ. Η συγκίνηση ήταν μεγάλη και έκδηλη, καθώς με δάκρια στα μάτια πολλοί αναπολούσαν όμορφες παιδικές στιγμές, ενώ οι συλλέκτες των αντικειμένων και οι δημιουργοί της Λαογραφικής Συλλογής με περηφάνια ξεναγούσαν και έδιναν πληροφορίες για την εξεύρεση, καθώς και για τη χρήση επίπλων και αντικειμένων σε νεότερους που δεν ήξεραν.
Η συγκίνηση έγινε μεγαλύτερη με την επίσκεψη στην Έκθεση Φωτογραφιών οι οποίες κάλυψαν όλη την ιστορία του χωριού από την αλησμόνητη πατρίδα έως το σήμερα. Περισσότερα από 130 χρόνια ζωής του χωριού παρουσιάστηκαν σε λίγα μόλις μέτρα τοίχου, σε λίγα λεπτά.
Πολλοί αναγνώρισαν δικούς τους ανθρώπους, γονείς, παππούδες, συγγενείς και φίλους, θυμήθηκαν στιγμές, δραστηριότητες, γλέντια, χαρές και δυσκολίες.
Το βράδυ της Πέμπτης 15 Αυγούστου υπήρξε νέο γλέντι με παραδοσιακούς χορούς, ενώ το μενού αυτή τη φορά αποτελούνταν από παραδοσιακά καστανιώτικα εδέσματα τα οποία ετοίμασαν γυναίκες του χωριού.
Την Παρασκευή σε μια κατάμεστη αίθουσα, παρουσία σχεδόν όλου του χωριού έγινε η παρουσίαση του βιβλίου: ‘Οι Καστανιές: από την Ανατολική Θράκη στα πρώτα χρόνια της εγκατάστασης στο Κιλκίς’, έκδοσης του Πολιτιστικού Συλλόγου Καστανεών, με κείμενα και πληροφορίες που σχετίζονται με θέματα τα οποία συγκροτούν την έντονη προσφυγικό ταυτότητα των Καστανιωτών. Το βιβλίο είναι γραμμένο από Καστανιώτες τρίτης γενιάς προσφύγων. Το βράδυ ακολούθησε νέο γλέντι με έντεχνα και λαϊκά ελληνικά τραγούδια.
Οι γιορτές έληξαν με μία ακόμη υπέροχη τελετή στην πλατεία, παρουσία και πάλι ολόκληρου του χωριού στην οποία κορυφώθηκε η συγκίνηση των ημερών.
Θέματα της τελετής αυτής ήταν: 1. Ο ενταφιασμός της Χρονοκάψουλας, μιας καινοτόμου ιδέας αποκλειστικά των Καστανεών και των Καστανιωτών, μέσα στην οποία τοποθετήθηκαν και ασφαλίστηκαν Λευκοί Οικογενειακοί Φάκελοι, με κειμήλια, φωτογραφίες, σκέψεις ακόμη και μυστικά όσων επέλεξαν να συμμετάσχουν σε αυτή τη δράση. Η Χρονοκάψουλα θα ανοιχτεί πάλι τον Αύγουστο του 2049, σε μια αντίστοιχη τελετή, ώστε οι Φάκελοι να δοθούν προσωπικά στους συγγενείς εκείνων που θα έλαβαν μέρος, και
2. Η αποκάλυψη του Νέου Μνημείου Μνήμης και κοινωνικής συνοχής προς τιμή των πρώτων προσφύγων Καστανιωτών που ήρθαν από την αλησμόνητη Πατρίδα και βίωσαν τον ξεσηκωμό. Κοσμείται από έργο, προσφορά του χαράκτη και ομότιμου καθηγητή της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών Αθηνών, Γιάννη Γουρζή, συζύγου Καστανιώτισας,. Την αποκάλυψη του Μνημείου έκαναν ο δήμαρχος του Κιλκίς Δημήτριος Κυριακίδης και ο πρόεδρος του Κοινοτικού Διαμερίσματος Καστανεών Θεόδωρος Εμμανουηλίδης.
Στη βάση του Μνημείου έχουν τοποθετηθεί τα βασικά οικοδομικά υλικά των Καστανιωτών στην αλησμόνητη πατρίδα, πέτρες από μισογκρεμισμένο τοίχο, κομμάτι ξύλινης πόρτας και χώμα, παρμένα από σπίτια που αφήσαμε το 1924, στις Καστανιές της Ανατολικής Θράκης.
Το Μνημείο διαθέτει άλλη μία καινοτομία, καθώς υπάρχει στη βάση του QR Code, στο οποίο σκανάροντας με το κινητό του ο επισκέπτης μαθαίνει την ιστορία του χωριού.
Αμέσως μετά φυτεύτηκε δίπλα στο Μνημείο δένδρο ελιάς που συμβολίζει την ειρήνη, τη δημιουργία και την πρόοδο. Όλος μαζί ο χώρος, δίπλα στην Κοινότητα έχει ονομαστεί’ Κήπος των αναμνήσεων’.
Ακολούθησε κατάθεση στεφάνων και δεξίωση.
